Molentermen

Molentermen

Molentermen

Naast de grote variatie die Nederland kent aan molensoorten, zijn er ook landelijke verschillen in molentermen. Hedwig Sekeris van de Rijksuniversiteit Groningen en het Centrum voor Groninger Taal en Cultuur beschrijft enkele resultaten van onderzoek naar deze verscheidenheid in terminologie in Nederland, uiteraard met de focus op Groningen.

Als eerste de schijfloop, die bestaat uit een onder- en een bovenplaat met daartussen staven en die, bevestigd aan koningsspil of steenspil, gebruikt wordt voor het aandrijven van werktuigen in de molen.

Ronsel

We kijken vandaag naar de verspreiding van het woord ronsel, of zoals men in Groningen zegt: schijfloop.

De term schijfloop komt zoals op de kaart te zien is in heel Nederland voor, maar dan vaak gemengd met andere termen zoals ronsel, schijf of steenschijf. Eigenlijk zien we alleen in Groningen dat de term schijfloop exclusief gebruikt wordt.

Opvallend is dat juist schijfloop de oudere term is, die vroeger langs de hele Noordzeekust gebruikt werd en geassocieerd wordt met windmolens. Vanaf het jaar 1600 kwam de term ronsel in opkomst vanuit het Duitse Rijnland, waar ook vanouds windmolens stonden. De term verspreidde zich samen met deze windmolens met name in gebieden waar eerder vooral watermolens stonden, zoals in het oosten en zuiden van het land. Op…